Kwasy omega-3

Kwasy omega-3
Autor Amalia Wasilewska
Amalia Wasilewska13.09.2023 | 8 min.

Kwasy omega-3 odgrywają niezwykle istotną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu. Wśród licznych korzyści zdrowotnych płynących z ich suplementacji wymienia się m.in. wpływ na pracę mózgu i zdrowie psychiczne, działanie kardioprotekcyjne czy korzystny wpływ na wzrok. Warto wiedzieć, skąd czerpać te cenne kwasy tłuszczowe i jakich dawek się im przyjmować, aby cieszyć się ich dobroczynnym działaniem. Poniższy artykuł szczegółowo omawia różne aspekty związane z kwasami omega-3.

Korzyści zdrowotne kwasów omega-3

Wpływ na pracę mózgu i zdrowie psychiczne

Jedną z najważniejszych funkcji kwasów omega-3 jest ich wpływ na prawidłowe funkcjonowanie mózgu. Kwasy DHA i EPA wchodzą w skład błon komórkowych neuronów, dzięki czemu usprawniają transmisję sygnałów w mózgu. Prowadzi to do lepszej pamięci, koncentracji i zdolności uczenia się. Badania wykazały, że suplementacja omega-3 może zmniejszać ryzyko wystąpienia depresji, zaburzeń lękowych i poprawiać nastrój. Może również spowalniać procesy neurodegeneracyjne i chronić przed demencją. Z tego powodu zaleca się spożywanie ryb lub suplementów zwłaszcza osobom starszym.

Korzyści dla serca i układu krążenia

Kwasy omega-3 wywierają pozytywny wpływ na układ sercowo-naczyniowy. Obniżają poziom tzw. złego cholesterolu LDL, trójglicerydów i ciśnienia krwi. Działają przeciwzakrzepowo i przeciwmiażdżycowo, zmniejszając ryzyko zawału serca i udaru mózgu. Regularne spożywanie ryb lub suplementów z omega-3 pomaga utrzymać zdrowie serca i naczyń krwionośnych. Korzystne jest stosowanie ich zarówno profilaktycznie, jak i po przebytym zawale czy udarze.

Korzyści dla oczu i wzroku

Kwasy omega-3, a zwłaszcza DHA, są niezbędne dla prawidłowego rozwoju i funkcjonowania siatkówki oka. Stanowią aż 60% strukturalnych lipidów w siatkówce. Ich odpowiednia podaż chroni przed suchością oczu, zwyrodnieniem plamki żółtej i jaskrą. Poprawiają ostrość widzenia i wrażliwość na kontrast. Zaleca się spożywanie ryb lub suplementację omega-3, aby utrzymać zdrowie oczu i dobry wzrok, zwłaszcza u osób starszych.

Źródła kwasów omega-3 w diecie

Tłuste ryby morskie

Najbogatszym naturalnym źródłem kwasów omega-3 są tłuste ryby morskie, takie jak łosoś, makrela, śledź, tuńczyk czy sardynki. Zawierają one znaczne ilości kwasów EPA i DHA. Aby zapewnić odpowiednią podaż tych kwasów, zaleca się spożywanie 150-250 g ryby tygodniowo. Warto wybierać dzikie ryby morskie, które mają więcej omega-3 niż hodowlane. Dobrym pomysłem jest też sięganie po konserwy rybne, w których kwasy tłuszczowe są lepiej zachowane.

Oleje roślinne

Pewne ilości kwasu ALA zawierają oleje roślinne, takie jak olej lniany, rzepakowy czy sojowy. Jednak w przeciwieństwie do EPA i DHA, ALA musi zostać przetworzony w organizmie na te aktywne kwasy tłuszczowe omega-3. Dlatego oleje roślinne są mniej korzystnym źródłem niż ryby. Niemniej warto je uwzględnić w diecie, aby zwiększyć ogólną podaż omega-3.

Suplementy diety z omega-3

Suplementy diety z omega-3 dostarczają zestandaryzowane ilości tych cennych kwasów tłuszczowych. Zazwyczaj zawierają one skoncentrowany olej z ryb, dzięki czemu mają wysoką zawartość EPA i DHA. Suplementacja jest dobrym rozwiązaniem dla osób nieprzepadających za rybami lub z niewystarczającą ich podażą. Należy wybierać wysokiej jakości preparaty renomowanych firm.

Rodzaje kwasów omega-3 i ich działanie

Kwas ALA

Kwas ALA (kwas alfa-linolenowy) występuje głównie w olejach roślinnych. W niewielkim stopniu jest on przekształcany w organizmie do EPA i DHA. Jego najważniejsze działanie to obniżanie stanów zapalnych i korzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy. Jednak ze względu na słabą konwersję, jego bezpośredni wkład w działanie omega-3 jest niewielki.

Kwas EPA

Kwas EPA (kwas eikozapentaenowy) występuje przede wszystkim w tłustych rybach morskich. Wywiera on korzystny wpływ na gospodarkę lipidową, obniżając poziom triglicerydów i cholesterolu LDL. Działa przeciwzakrzepowo, a także przeciwdepresyjnie i przeciwzapalnie. Jest ważnym substratem do syntezy przeciwzapalnych mediatorów.

Kwas DHA

Kwas DHA (kwas dokozaheksaenowy) znajduje się głównie w tłustych rybach, a jego najważniejsza rola polega na wspieraniu funkcji mózgu i oczu. Bierze on udział w budowie błon neuronów i siatkówki. Jego odpowiednia podaż wpływa pozytywnie na pamięć, koncentrację i widzenie. To najważniejszy strukturalny kwas omega-3.

Zalecane dawki kwasów omega-3

Kwasy omega-3

Dla dorosłych

U dorosłych zalecana dobowa dawka EPA + DHA wynosi 250-500 mg. Można ją uzyskać, spożywając 2-3 porcje tłustych ryb morskich tygodniowo lub stosując suplementy. Osoby z dyslipidemią lub stanem zapalnym powinny przyjmować nawet 2-4 g EPA + DHA dziennie pod nadzorem lekarza.

Dla dzieci

U dzieci w wieku 2-10 lat zalecana dawka EPA + DHA wynosi 100-250 mg na dobę. Starsze dzieci i młodzież powinny przyjmować 250-500 mg dziennie. Należy włączyć ryby do diety dziecka i ewentualnie zastosować suplementy dostosowane do jego wieku.

W czasie ciąży i karmienia

Kobiety w ciąży i karmiące powinny przyjmować minimum 200-300 mg DHA dziennie dla prawidłowego rozwoju mózgu i oczu dziecka. Zaleca się spożywanie 2-3 porcji tłustych ryb tygodniowo i/lub suplementację dedykowanymi preparatami omega-3.

Niedobory kwasów omega-3 i ich skutki

Depresja i zaburzenia nastroju

Niedobór kwasów omega-3 wiąże się z podwyższonym ryzykiem wystąpienia depresji, apatii, zaburzeń lękowych i problemów z koncentracją. Wynika to z gorszej pracy mózgu przy niewystarczającej ich podaży. Odpowiednia suplementacja EPA i DHA może złagodzić objawy depresyjne i poprawić nastrój.

Problemy z koncentracją

Kwasy omega-3 wpływają na pamięć, koncentrację i zdolność uczenia się. Ich niedobór może objawiać się problemami z zapamiętywaniem, słabszą koncentracją, a także gorszymi ocenami szkolnymi u dzieci. Suplementacja EPA i DHA pomaga poprawić te funkcje poznawcze.

Zaburzenia widzenia

Ze względu na rolę DHA w budowie siatkówki, jego niedobór może przyczyniać się do problemów ze wzrokiem. Może on zwiększać ryzyko wystąpienia zaćmy, zwyrodnienia plamki oraz pogarszać ostrość widzenia. Odpowiednia podaż tego kwasu chroni oczy.

Bezpieczeństwo suplementacji

Interakcje z lekami

Suplementy omega-3 mogą wchodzić w interakcje z niektórymi lekami, np. przeciwzakrzepowymi czy obniżającymi ciśnienie krwi. Dlatego przed suplementacją należy skonsultować się z lekarzem prowadzącym i ustalić bezpieczną dawkę.

Przeciwwskazania

Suplementów omega-3 w dużych dawkach nie powinny stosować osoby z zaburzeniami krzepnięcia, przed zabiegami chirurgicznymi i w niektórych chorobach. W razie wątpliwości należy skonsultować się z lekarzem.

Działania niepożądane

Suplementacja omega-3 jest zwykle dobrze tolerowana. Rzadko mogą wystąpić takie objawy, jak zgaga, niestrawność, bóle brzucha lub luźne stolce. Aby zmniejszyć ryzyko, należy rozdzielać dawkę w ciągu dnia i przyjmować do posiłków.

Podsumowanie

Podsumowując, kwasy omega-3 odgrywają niezwykle ważną rolę w organizmie, wpływając korzystnie na pracę mózgu, serce, naczynia krwionośne oraz wzrok. Regularne spożywanie ryb morskich lub suplementów dostarcza organizmowi niezbędnych ilości tych kwasów tłuszczowych. Szczególnie istotne jest zapewnienie odpowiednich dawek kwasów EPA i DHA, które wykazują najsilniejsze działanie prozdrowotne. Warto pamiętać o włączeniu źródeł omega-3 do codziennej diety, aby cieszyć się ich licznymi benefitami dla zdrowia.

Najczęstsze pytania

Najwięcej omega-3 zawierają tłuste ryby morskie, takie jak łosoś, makrela, śledź czy sardynki. Dobrym źródłem są też oleje lniany i rzepakowy oraz specjalne suplementy diety z omega-3.

Suplementacja omega-3 jest szczególnie zalecana osobom starszym, kobietom w ciąży i karmiącym, dzieciom oraz przy dietach ubogich w ryby morskie. Omega-3 przyjmują też osoby z zaburzeniami lipidowymi lub depresją.

Do objawów niedoboru omega-3 należą problemy z koncentracją i pamięcią, depresja, zaburzenia widzenia, suchość oczu i skóry, osłabienie odporności oraz zwiększone ryzyko miażdżycy.

U dzieci w wieku 2-10 lat zalecane jest 100-250 mg EPA + DHA dziennie. Starsze dzieci i młodzież powinny dostarczać organizmowi 250-500 mg omega-3 na dobę.

Suplementy omega-3 najlepiej zażywać codziennie o stałej porze, najczęściej z posiłkiem. Często zaleca się dzielenie dawki na 2-3 przyjęcia w ciągu dnia dla lepszej tolerancji.

5 Podobnych Artykułów

  1. Wiosenny detoks umysłu
  2. Nie uwierzysz, co się wydarzyło na paryskiej scenie MMA
  3. Jak złuszczyć imbir szybko i łatwo? Odkryj ten niezawodny trik.
  4. Mączka chleba świętojańskiego dla niemowląt – pierwsze posiłki dzieci | Maczka chleba Świętojańskiego
  5. Niewiarygodne! Jego sposób na zarobienie milionów z domu!
tagTagi
shareUdostępnij artykuł
Autor Amalia Wasilewska
Amalia Wasilewska

Witajcie, jestem pasjonatką zdrowego stylu życia! Na blogu odkryjecie tajniki harmonii między ciałem a duszą. Dzielę się niekonwencjonalnymi ćwiczeniami, smacznymi przepisami i sposobami na zrozumienie swojego organizmu. Razem przekształcamy życie w pełnię sił i energii!

Oceń artykuł
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

Komentarze(0)

email
email

Polecane artykuły